Xiaomi brengt op 15 september de Mijia Rich Mineral Water Purifier 2 uit, een filter dat kraanwater door negen trappen met omgekeerde osmose haalt. Het apparaat filtert tot 0,0001 micrometer en claimt daarmee meer dan 99% van virussen, colibacteriën, microplastics en PFAS weg te halen. Omdat omgekeerde osmose ook de nuttige mineralen verwijdert, voegt Xiaomi er zes weer aan toe: strontium, zink, calcium, magnesium, kalium en waterstofcarbonaat. De doorstroom is 3,38 liter per minuut en het RO-filter gaat acht jaar mee. De prijs is 2.199 yuan, ongeveer 327 dollar, en het apparaat komt vooralsnog alleen in China.
Dit product is gemaakt voor een ander probleem
Om te beoordelen of zoiets hier zinnig is, moet je weten waar het voor is ontworpen. In grote delen van China verschilt de kwaliteit van leidingwater sterk per stad en per gebouw, en is water koken vóór het drinken een gewoonte die van generatie op generatie doorgaat.
Tegen die achtergrond is een filter dat virussen en bacteriën verwijdert een reëel product met een reëel nut. De vraag is alleen of diezelfde redenering opgaat voor een keuken in Utrecht of Antwerpen, en daar is het antwoord grotendeels nee.
Nederlands kraanwater doet iets wat bijna nergens gebeurt
Er zit aan ons leidingwater een eigenschap die in de meeste landen ondenkbaar is. Er wordt namelijk in principe geen chloor aan toegevoegd, en alleen de bedrijven PWN en Evides doen uit voorzorg een minimale hoeveelheid chloordioxide in het water.
Dat kan doordat het leidingnet hier goed wordt onderhouden en nauwelijks lekt, waardoor er onderweg geen bacteriën of vuil bij kunnen komen. In veel andere landen is chloor juist noodzakelijk om te compenseren voor een net dat wél lekt, en dat is meteen de reden dat kraanwater daar naar zwembad smaakt.
Bovendien wordt de kwaliteit voortdurend gecontroleerd. Volgens het RIVM voldoet meer dan 99,9% van alle metingen aan de wettelijke normen. Virussen en colibacteriën uit je kraanwater filteren lost hier dus een probleem op dat er niet is.
Op één punt raakt Xiaomi wél iets dat hier speelt
Eén claim uit de lijst verdient serieuze aandacht, en dat is PFAS. Die stoffen breken niet af, zitten inmiddels overal en zijn in Nederland een terugkerend onderwerp.
De nuance is belangrijk. Volgens het RIVM voldoet het Nederlandse drinkwater aan de wettelijke norm van 100 nanogram per liter voor twintig PFAS-soorten. Tegelijk adviseert datzelfde instituut op basis van nieuw onderzoek een veel strengere richtwaarde van 4,4 nanogram per liter, uitgedrukt in PFOA-equivalenten.
En dan komt de kern: het RIVM stelt dat drinkwater op zichzelf onder de gezondheidkundige grenswaarde blijft, maar dat de optelsom van voeding én drinkwater daar bij veel mensen boven uitkomt. Het grootste deel van je PFAS-inname komt dus uit wat je eet en niet uit je kraan. Een filter op je aanrecht pakt daarmee het kleinste deel van het probleem aan.
En je haalt er iets uit wat je liever houdt
Omgekeerde osmose is een grove maatregel: het membraan laat vrijwel alleen watermoleculen door en houdt de rest tegen. Xiaomi geeft zelf een ontziltingsgraad van 98,5% op.
Dat betekent dat ook calcium en magnesium verdwijnen, en dat is precies waarom er in dit apparaat een tweede stap zit die zes mineralen terugvoegt. Je haalt er dus eerst uit wat er in zat en stopt er daarna weer iets in. In een land waar het kraanwater die mineralen van nature al bevat, is dat een omweg met extra filterkosten.
Die belofte over een lang leven is marketing
Xiaomi verwijst bij de mineralensamenstelling naar de streek Bama in China, die bekendstaat om het aantal honderdjarigen dat er zou wonen. De formule zou het water uit die regio nabootsen.
Voor het verband tussen die watersamenstelling en een langer leven bestaat geen onafhankelijk bewijs. De hoge leeftijden in dergelijke regio’s worden in de wetenschap doorgaans verklaard uit voeding, beweging, sociale structuur en, niet onbelangrijk, gebrekkige geboorteregistratie van vroeger. Neem dat deel van de aankondiging dus voor wat het is.
Reken de kosten van zo’n apparaat eens door
De aanschaf is niet het hele verhaal. Naast de 2.199 yuan voor het apparaat kost het RO-filter 1.099 yuan, ongeveer 164 dollar, en het voorfilter 299 yuan, ongeveer 45 dollar, dat elke twee jaar vervangen moet worden.
Over acht jaar gerekend kom je daarmee ruim boven de aanschafprijs uit. Ter vergelijking: kraanwater kost in Nederland ongeveer één tot anderhalve euro per duizend liter. Wie duizend liter per jaar drinkt, betaalt daar dus nog geen twee euro voor.
Wanneer zo’n filter hier wél nuttig is
Er zijn situaties waarin filteren zin heeft, en het is eerlijk om die te noemen. Woon je in een oud pand met loden leidingen, dan is dat een reëel probleem dat je met een filter kunt ondervangen, al is vervangen van de leiding de betere oplossing.
Ook bij hard water in delen van het land kan een filter of ontharder je apparaten schelen, en wie de smaak van chloordioxide in het gebied van PWN of Evides niet waardeert, kan met een eenvoudige koolstofkan al terecht. Voor dat soort gevallen heb je alleen geen negentraps omgekeerde osmose van driehonderd dollar nodig.
De praktische conclusie
Dit apparaat komt voorlopig niet naar Europa, dus de vraag blijft theoretisch. Mocht Xiaomi zoiets hier ooit uitbrengen, weeg dan wat je er werkelijk mee oplost.
Wil je vooral je PFAS-inname omlaag, dan zit de grootste winst in wat er op je bord ligt en niet in wat er uit je kraan komt. En loopt er hier iets mis met de waterkwaliteit, dan hoor je dat van je waterbedrijf, want die controleert continu en is verplicht je te waarschuwen. Dat is een luxe die in de markt waarvoor dit apparaat is gemaakt, niet vanzelfsprekend is.
