Universal Music Group en ElevenLabs gaan samen een platform bouwen waarmee je muziek van UMG-artiesten met AI kunt bewerken. Volgens de twee bedrijven gaat het om remixen, herinterpretaties van bestaande liedjes, mash-ups van meerdere nummers en wat zij omschrijven als verschillende vocale ervaringen. Artiesten moeten er zelf toestemming voor geven voordat hun muziek in de database komt. Het gaat om een meerjarige afspraak en het is de eerste overeenkomst die ElevenLabs met een platenmaatschappij sluit. Een prijs, een verschijningsdatum en een lijst met deelnemende artiesten zijn er nog niet. UMG vertegenwoordigt onder meer Taylor Swift, Billie Eilish en Elton John.
Dit is het derde vergelijkbare plan van UMG
De aankondiging staat niet op zichzelf en dat verandert hoe je hem leest. UMG schikte eind oktober 2025 zijn rechtszaak tegen AI-muziekbedrijf Udio en kondigde daarbij meteen een gelicentieerd platform aan dat dit jaar moet verschijnen.
Daarnaast is er de afspraak met Spotify, waarbij betalende gebruikers remixen en covers zouden kunnen maken. Met ElevenLabs erbij zijn dat drie initiatieven die op papier grotendeels hetzelfde doen. Wat dat betekent, is dat UMG zijn catalogus niet aan één partij verbindt maar op meerdere plekken tegelijk uitprobeert. Voor de artiest is dat prettiger dan exclusiviteit; voor de gebruiker betekent het dat nog moet blijken welke van de drie er daadwerkelijk komt.
Waarom remixen juridisch iets anders is dan trainen
In het nieuws wordt terecht opgemerkt dat bestaande licenties dit niet dekken, en het is nuttig te weten waarom. Een licentie om muziek te gebruiken als trainingsmateriaal gaat over het analyseren van opnamen om er patronen uit te halen.
Een remix of mash-up is iets anders: dat is een bewerking waarin de opname zelf hoorbaar terugkomt. Daarvoor heb je toestemming nodig van twee kanten. De opname is eigendom van de platenmaatschappij, maar de compositie en de tekst zijn van de schrijvers en hun uitgever. Dat is de reden dat mash-ups al dertig jaar in een juridisch niemandsland zitten: je hebt voor elk gebruikt fragment twee handtekeningen nodig, en die zijn los nooit te krijgen. Precies dat probleem wil UMG hier in één keer oplossen door alles binnen de eigen catalogus te houden.
SoundCloud is waar mash-ups al jaren thuis zijn
Wie dit nieuws leest en denkt dat het om iets nieuws gaat, mist waar deze cultuur al leeft. SoundCloud is al ruim vijftien jaar de plek waar remixen, bootlegs en mash-ups verschijnen, juist omdat daar geen platenmaatschappij tussen zit.
Dat ging niet zonder wrijving: het platform kreeg jarenlang automatische claims op dj-mixen waarin een fragment werd herkend, waardoor complete sets verdwenen omdat er dertig seconden in zaten die niet vrijgegeven waren. Wat UMG hier bouwt, is in feite de geautoriseerde versie van wat daar al gebeurt: dezelfde handelingen, maar dan binnen een omheining waarin de rechten vooraf geregeld zijn. Het verschil voor de maker is dat je binnen die omheining alleen de catalogus van één maatschappij kunt gebruiken, en dat is nou net niet hoe een mash-up doorgaans ontstaat.
SoundCloud liep vorig jaar op precies dit punt vast
Er is nog een reden om dat platform erbij te halen, want het laat zien hoe gevoelig dit onderwerp ligt. SoundCloud paste in 2025 stilletjes zijn voorwaarden aan met een bepaling die het trainen van AI op geüploade muziek mogelijk maakte.
Toen makers dat ontdekten, volgde er stevige kritiek en liet het bedrijf weten dat het nooit materiaal van artiesten had gebruikt om modellen te trainen, waarna de tekst werd aangepast. De les die daaruit volgt, is dat het bij dit soort platforms niet alleen gaat om wat er mag, maar om wie erover heeft beslist en of de maker het wist. Dat UMG hier uitdrukkelijk met toestemming vooraf werkt, is dus een direct antwoord op die episode.
De vraag is wie die toestemming geeft
Bij dat opt-in-principe hoort wel een kanttekening die in de aankondiging niet wordt gemaakt. Bij een platencontract is de opname doorgaans eigendom van de maatschappij, niet van de artiest.
Wie toestemming moet geven om een oud nummer beschikbaar te stellen, hangt dus af van wat er in dat contract staat, en bij oudere contracten staat over AI helemaal niets. In de praktijk betekent dat dat de artiest het bij nieuwe afspraken zelf in de hand heeft, maar bij een catalogus uit de jaren negentig waarschijnlijk niet. Dat is precies het punt waarover nu wordt geprocedeerd.
De Amerikaanse muzikantenbond stapte al naar de rechter
Dat is geen theoretisch bezwaar, want over de vorige akkoorden loopt al een zaak. De American Federation of Musicians klaagde Universal en Warner aan omdat opnamen van haar leden volgens de bond aan Suno en Udio in licentie zijn gegeven zonder vergoeding of vermelding.
De kern van die zaak is dat de maatschappijen een schikking troffen met AI-bedrijven en dat de muzikanten die op die opnamen speelden daar niets van terugzagen. Bij sessiemuzikanten, koorzangers en orkestleden ligt dat anders dan bij de artiest op de hoes: zij hebben vaak eenmalig betaald gekregen en geen aandeel in latere exploitatie. Hoe dat afloopt, bepaalt mede wat dit soort platforms in de toekomst mag.
Wat ElevenLabs hier precies aan toevoegt
De keuze voor deze partner is veelzeggend en die verklaart de omschrijving vocale ervaringen. ElevenLabs is vooral bekend geworden met het nabootsen van stemmen.
Daarmee komt het onderdeel in beeld dat het gevoeligst ligt van allemaal. In 2023 verscheen er een nummer waarin de stemmen van Drake en The Weeknd waren nagebootst; UMG liet dat toen overal verwijderen. Wat hier wordt aangekondigd, is in feite de geautoriseerde variant daarvan: dezelfde techniek, maar met toestemming en met een verdienmodel eromheen. Dat is een logische stap voor een bedrijf dat die techniek toch niet uit de wereld krijgt, en het verklaart waarom de instemming van de artiest hier zo nadrukkelijk wordt genoemd.
Wat er nog moet blijken
Voor een oordeel is dit te weinig, want de aankondiging bevat vooral voornemens. Er is geen prijs, geen datum, geen lijst met artiesten die meedoen en geen uitleg over wat je met het resultaat mag.
Die laatste vraag is de belangrijkste. Mag je een mash-up die je op zo’n platform maakt ook elders publiceren, of blijft hij binnen de dienst? Kun je hem op streamingdiensten zetten en er inkomsten mee genereren, en wie krijgt die dan? Bij het akkoord met Udio ging het uitdrukkelijk om een abonnementsdienst waarbinnen je muziek maakt, deelt en beluistert, met filters en herkenningstechniek om te voorkomen dat er materiaal buiten de omheining terechtkomt. Reken erop dat dit vergelijkbaar wordt, en dat het delen van je creatie dus binnen de app blijft in plaats van op de plek waar mash-ups altijd hebben gestaan.
