Review: Fitosauna Oval, een persoonlijk stoombad voor thuis

De Fitosauna Oval is een compacte houten stoomcabine waarin je lichaam wordt verwarmd, terwijl je hoofd buiten de cabine blijft. Het is een bijzondere vorm van wellness die in Nederland nog nauwelijks bekend is. Na drie maanden gebruik ben ik enthousiast. Niet alleen over de ontspanning, maar ook over de eenvoudige techniek, het fraaie hout en de verrassend beperkte ruimte die deze persoonlijke stoomsauna inneemt.

Een alternatief voor het warme bad

Met de wintermaanden in aantocht begint het bij mij alweer te kriebelen. Ik zit graag in een warm bad, in de koude maanden het liefst iedere dag. Maar zo’n bad kost aan water en energie toch al snel zo’n € 1,50 per keer. Bovendien is een traditionele sauna voor mij om medische redenen minder geschikt. Mijn hoofd moet bij voorkeur buiten de warmte blijven.

Fitosauna kwam op mijn radar door de vele advertenties op Instagram. Een houten ton waarin je gaat zitten, met alleen je hoofd erbovenuit. Aanvankelijk wist ik niet goed wat ik ervan moest denken, maar hoe meer ik me erin verdiepte, hoe interessanter het concept werd.

Helaas was er nergens in de buurt een mogelijkheid om de Fitosauna zelf te ervaren. Bij een product in deze prijsklasse vind ik dat een behoorlijke drempel. Ik besloot de gok te wagen, maar bedong wel een recht van retour. Inmiddels staat de Fitosauna drie maanden in huis en kan ik alvast verklappen: hij gaat niet meer weg.

Een Letse kijk op wellness

De Fitosauna is afkomstig uit Letland, een land met een rijke saunacultuur. Oprichter Toms Lemeševskis groeide op met sauna’s en ontwikkelde samen met een compagnon het idee om een compacte stoomcabine voor thuisgebruik te maken. Het concept is geïnspireerd op traditionele stoombaden en de Ayurvedische Swedana-methode, waarbij het lichaam wordt verwarmd terwijl het hoofd buiten de warme ruimte blijft.

In Nederland kennen we vooral de Finse sauna, infraroodcabines en Turkse stoombaden. Een houten stoomton waarin je met je hoofd erbuiten plaatsneemt, is hier veel minder gangbaar. In andere landen zijn dergelijke persoonlijke stoomcabines bekender.

Een middeleeuws martelwerktuig?

Wanneer mensen de Fitosauna voor het eerst zien en begrijpen dat je erin gaat zitten met je hoofd erbovenuit, volgen vrijwel altijd de grappen. De vergelijking met een middeleeuws martelwerktuig is snel gemaakt. Ik begrijp het wel. Het ziet er nu eenmaal niet uit als wat de meeste Nederlanders zich bij wellness voorstellen.

Het grappige is dat die reacties vaak omslaan zodra iemand de Fitosauna daadwerkelijk heeft geprobeerd. Je lichaam zit heerlijk in de warme stoom, terwijl je gezicht in de gewone kamerlucht blijft. Je ademt dus niet voortdurend de hete, vochtige lucht in die je in een traditioneel stoombad ervaart. De meeste mensen die het hier geprobeerd hebben, zijn achteraf enthousiast. De grappen verdwijnen dan meestal vanzelf.

Anderhalve liter water en een kwartiertje geduld

De techniek achter de Fitosauna is verrassend eenvoudig. Naast de houten cabine staat een apparaat dat nog het meest doet denken aan de stoomgenerator van een professioneel strijkijzer. Je vult het met ongeveer anderhalve liter water, waarna de stoom via een slang naar de cabine wordt gevoerd. Na ongeveer vijftien minuten is de Fitosauna klaar voor gebruik.

De temperatuur is met verschillende standen globaal in te stellen. Zelf gebruik ik meestal stand vijf, terwijl mijn vriendin de voorkeur geeft aan stand zes. Ik houd het doorgaans na vijftien minuten voor gezien, terwijl zij zonder moeite twintig minuten blijft zitten. Warmtebeleving is duidelijk persoonlijk.

Het bijzondere is hoe aangenaam de warmte aanvoelt. Je lichaam wordt volledig omgeven door warme stoom, zonder dat je hoofd wordt mee verwarmd. Het is een andere ervaring dan een traditionele sauna. Eigenlijk vind ik de benaming stoombad dan ook passender.

De ontspanning is echt

Het belangrijkste van een wellnessproduct is natuurlijk niet hoe het eruitziet of hoeveel techniek erin zit, maar wat het met je doet. En daar scoort de Fitosauna wat mij betreft bijzonder goed.

Na een sessie voel ik me enorm ontspannen. Het is een weldadige ervaring die lastig in specificaties is uit te drukken. De combinatie van warmte, vocht en een kwartiertje helemaal niets hoeven doen, werkt voor mij uitstekend.

Ik heb geen behoefte om daar allerlei medische claims aan te verbinden. Of een stoomsessie daadwerkelijk bijdraagt aan ontgifting, een betere bloedsomloop of andere gezondheidsvoordelen, laat ik graag aan wetenschappers over. Voor mij telt vooral dat ik me na afloop bijzonder prettig voel. Dat mijn hoofd buiten de cabine blijft, maakt de ervaring extra aangenaam. Dat betekent overigens niet automatisch dat deze vorm van warmtegebruik voor iedereen met een medische aandoening geschikt is.

Slechts 1,2 bij 1,2 meter nodig

Een van de grote voordelen van de Fitosauna is de beperkte ruimte die hij inneemt. Met ongeveer 1,2 bij 1,2 meter heb je al ruim voldoende ruimte om de Oval te plaatsen en te gebruiken. Je hebt geen aparte wellnessruimte nodig, geen ingrijpende verbouwing en geen vaste wateraansluiting. Een gewoon stopcontact en een geschikte, goed te ventileren kamer zijn in principe voldoende.

De Fitosauna werd op een pallet geleverd en heb ik aanvankelijk in de woonkamer geplaatst. Daar kon ik hem rustig uitproberen voordat ik definitief besloot hem te houden. Al snel werd duidelijk dat terugsturen niet nodig zou zijn.

Toch was de woonkamer niet de ideale plek. Zo’n houten ton trekt nogal de aandacht en ik had weinig zin om iedere bezoeker opnieuw uit te leggen wat dat bijzondere apparaat midden in de kamer deed. Bovendien is een beetje privacy tijdens een wellnessmoment wel zo prettig.

Gelukkig heeft Fitosauna duidelijke instructievideo’s gemaakt, niet alleen over het gebruik, maar ook over het demonteren en opnieuw monteren van de cabine. Daarmee konden we de Oval verplaatsen naar een kamer op de eerste verdieping. Daar staat hij inmiddels prima.

Het hout is een verhaal apart

Een van de mooiste eigenschappen van de Fitosauna is de houten constructie. De cabine is gemaakt van thermisch behandeld hout, vrijwel zonder zichtbare knoesten. Dat geeft het geheel een rustige, hoogwaardige uitstraling. Het voelt niet als een goedkoop wellnessgadget, maar als een serieus meubelstuk.

En dan is er de geur. Zelfs na drie maanden ruik je het hout nog steeds in de kamer waar de Fitosauna staat. Sterker nog, ook in de directe omgeving hangt die karakteristieke geur. Het is een warme, aangename wellnessgeur die me iedere keer weer doet denken aan een luxe spa. Wat mij betreft een onverwacht pluspunt.

Aromatherapie: aardig, maar kan beter

De Fitosauna biedt ook de mogelijkheid om geurige oliën te gebruiken tijdens een stoomsessie. Daarvoor is een klein schaaltje aanwezig waarin je de olie kunt toevoegen. De geur verspreidt zich vervolgens door de cabine.

Dat werkt, maar verwacht geen overweldigende aromatherapie. De geurverspreiding is vrij bescheiden. Bovendien vind ik het schaaltje niet het meest overtuigende onderdeel van het ontwerp. Het is wat wiebelig wanneer je het eruit haalt om bij te vullen. Hier zou Fitosauna nog wel iets aan kunnen verbeteren. Bij een product in deze prijsklasse mag ook zo’n detail goed zijn uitgewerkt.

Onderhoud valt tot nu toe mee

Een eigen sauna klinkt misschien als iets dat veel onderhoud vraagt. Tot nu toe valt dat bij de Fitosauna behoorlijk mee. Na gebruik is het vooral belangrijk om de cabine goed te laten drogen. Dat doe ik consequent.

Bij de levering zat ook een desinfectiespray. Die heb ik nog niet gebruikt, maar binnenkort is het tijd om de cabine daarmee een onderhoudsbeurt te geven, volgens de instructies van de fabrikant.

Na drie maanden ziet het hout er nog goed uit en heb ik geen problemen met het gebruik of onderhoud ervaren. Hoe de constructie zich na enkele jaren houdt, zal uiteraard nog moeten blijken.

Een voordeliger alternatief voor het warme bad?

Een belangrijke overweging bij mijn aankoop waren de gebruikskosten. De Fitosauna gebruikt ongeveer anderhalve liter water per sessie, een fractie van de hoeveelheid die nodig is om een bad te vullen. Natuurlijk verbruikt de stoomgenerator elektriciteit, maar dat lijkt voordeliger dan het verwarmen van een heel bad.

De stoomgenerator heeft volgens de productspecificaties een vermogen van 2.000 watt. Als deze gedurende 35 minuten onafgebroken op vol vermogen zou werken, komt dat neer op ongeveer 1,17 kWh. Bij een elektriciteitsprijs van 30 cent per kWh is dat ongeveer 35 cent. Het werkelijke verbruik hangt af van de gekozen stand en hoe vaak het verwarmingselement inschakelt. Ik heb dat nog niet zelf gemeten.

Vergeleken met de circa € 1,50 die een warm bad mij kost, is dat een besparing van ongeveer een euro per keer. Daar staat tegenover dat de Fitosauna een forse aanschafprijs heeft. Je koopt hem dus niet uitsluitend om geld te besparen, maar vooral om thuis een eigen wellnessmoment te creëren.

Een product dat je eigenlijk eerst moet ervaren

Wat ik de makers van Fitosauna nog zou willen meegeven, is dat ze meer mogelijkheden moeten creëren om het product vooraf te ervaren. Juist omdat het concept in Nederland nog onbekend is, zou een demonstratie bij een wellnesscentrum, showroom of verkooppunt veel kunnen betekenen.

Want de ervaring zelf overtuigt. Wanneer je eenmaal hebt gevoeld hoe prettig de warme stoom is terwijl je hoofd buiten de cabine blijft, begrijp je veel beter wat de Fitosauna bijzonder maakt. Een filmpje of Instagram-advertentie kan dat gevoel nauwelijks overbrengen.

Conclusie – een blijvertje

Ik heb de Fitosauna Oval inmiddels drie maanden in huis en kijk uit naar de komende koude dagen. Waar ik vroeger regelmatig verlangde naar een warm bad, verheug ik me nu op een stoomsessie. Misschien om de dag, misschien zelfs dagelijks.

De Fitosauna is prachtig gemaakt, neemt verrassend weinig ruimte in, is eenvoudig in gebruik en vraagt tot nu toe weinig onderhoud. De geur van het hout, de prettige warmte en vooral de ontspanning na afloop maken het voor mij een bijzonder geslaagde aankoop.

Er zijn kleine verbeterpunten. Het aromatherapieschaaltje kan steviger, de temperatuurregeling is eerder globaal dan nauwkeurig en het zou prettig zijn wanneer je de Fitosauna ergens kon uitproberen voordat je tot aanschaf overgaat. Maar dat zijn zaken die nauwelijks afbreuk doen aan het plezier dat ik ervan heb.

De retourmogelijkheid die ik vooraf had bedongen, bleek achteraf overbodig. Deze houten ton blijft gewoon staan. Ook al blijft hij bij bezoekers voorlopig aanleiding geven tot grappen over middeleeuwse martelwerktuigen.